SOFA Skoru (Sıralı Organ Yetmezliği Değerlendirmesi)
Yoğun bakım ünitesindeki (YBÜ) mortalite ile ilişkili olarak, kritik durumdaki hastalarda organ disfonksiyonunun ciddiyetini değerlendirir.
Medical Specialty:
Yoğun Bakım
PROFESYONEL KULLANIM UYARISI
Bu hesaplayıcı, yalnızca sağlık profesyonellerine yönelik bir destek aracıdır. Klinik değerlendirmenin yerini tutmaz. Tanı ve tedaviye ilişkin nihai karar tamamen ilgili profesyonelin sorumluluğundadır.
Bu Hesap Makinesi Hakkında 💡
SOFA skoru, "Sequential Organ Failure Assessment" (Sıralı Organ Yetmezliği Değerlendirmesi) ifadesinin kısaltmasıdır ve yoğun bakım ünitelerinde (YBÜ) kritik hastalarda organ disfonksiyonunun veya yetmezliğinin ciddiyetini tanımlamak ve ölçmek için yaygın olarak kullanılan bir puanlama sistemidir. Tekrarlı olarak (örneğin günlük) hesaplanmak üzere geliştirilmiş olup, klinisyenlerin hastanın durumunun zaman içindeki gelişimini takip etmesine olanak tanır, sadece kabul anındaki statik bir ölçüm olmaktan öteye geçer. SOFA altı ana organ sistemini değerlendirir: solunum (PaO2/FiO2 oranı aracılığıyla), koagülasyon (trombosit seviyeleri), karaciğer (bilirubin seviyeleri), kardiyovasküler sistem (ortalama arteriyel basınç veya basıncı sürdürmek için vazopresör ilaç ihtiyacı), merkezi sinir sistemi (Glasgow Koma Skalası kullanılarak) ve böbrek fonksiyonu (serum kreatinin seviyeleri veya idrar çıkışı). Her sisteme, spesifik laboratuvar ve klinik parametrelere dayanarak 0 (normal fonksiyon) ile 4 (ciddi disfonksiyon) arasında bir puan atanır. Altı sistemin puanlarının toplamı, 0 ila 24 arasında değişebilen toplam SOFA skorunu verir. Daha yüksek bir skor, daha büyük derecede organ disfonksiyonunu gösterir ve daha yüksek bir mortalite riski ile ilişkilidir. YBÜ kalışı sırasında SOFA skorundaki bir değişiklik (artış) özellikle güçlü bir prognostik göstergedir. Bu skor, klinik araştırmalarda ve ağır hastaların günlük yönetiminde temel bir öneme sahiptir ve aynı zamanda sepsis (Sepsis-3) tanımında da kilit bir bileşendir.
Referans Değerleri
- •Skor 0-1: YBÜ mortalitesi ~%0
- •Skor 2-3: YBÜ mortalitesi ~%5-10
- •Skor 4-5: YBÜ mortalitesi ~%15-20
- •Skor 6-7: YBÜ mortalitesi ~%25-35
- •Skor > 7: YBÜ mortalitesi > %40
Formül
Calculation Methodology Altı organ sisteminden alınan puanların toplamı.
Referans
Vincent JL, Moreno R, Takala J, et al. The SOFA (Sepsis-related Organ Failure Assessment) score to describe organ dysfunction/failure. Intensive Care Med. 1996;22(7):707-710.